Xe tải chở quá tải bị phạt bao nhiêu tiền? Đây là vấn đề nhiều tài xế và chủ xe cần đặc biệt lưu ý khi vận chuyển hàng hóa. Theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày 01/01/2025, mức phạt đối với xe tải chở quá tải có thể lên đến hàng chục triệu đồng, đồng thời tài xế còn có thể bị trừ điểm giấy phép lái xe.

1. Xe tải chở quá tải là gì?

Xe tải chở quá tải là trường hợp khối lượng hàng hóa hoặc tổng trọng lượng của xe vượt quá giới hạn được phép theo quy định.

Tài xế cần phân biệt hai trường hợp:

• Xe chở hàng vượt trọng tải cho phép của chính phương tiện.
• Tổng trọng lượng xe vượt tải trọng cho phép của đường bộ, cầu hoặc đường.

Mỗi trường hợp sẽ có mức xử phạt khác nhau. Vì vậy, trước khi nhận hàng, tài xế cần kiểm tra tải trọng cho phép của xe và tuyến đường dự kiến di chuyển.

2. Xe tải chở quá tải bị phạt bao nhiêu?

Theo Điều 21 Nghị định 168/2024/NĐ-CP, đối với hành vi điều khiển xe tải chở hàng vượt trọng tải cho phép ghi trên giấy chứng nhận kiểm định, mức phạt được áp dụng tùy theo tỷ lệ vượt tải.

Mức độ vượt tải	Mức phạt tài xế
Trên 10% đến 30%	800.000 – 1.000.000 đồng
Trên 30% đến 50%	3.000.000 – 5.000.000 đồng
Trên 50% đến 100%	5.000.000 – 7.000.000 đồng
Trên 100% đến 150%	6.000.000 – 8.000.000 đồng
Trên 150%	8.000.000 – 12.000.000 đồng

Mức phạt cụ thể cần căn cứ vào hành vi và tỷ lệ vượt tải được xác định khi kiểm tra.

Lưu ý: Quá tải đường bộ cũng có mức phạt riêng

Nếu tổng trọng lượng hoặc tải trọng trục xe vượt quá tải trọng cho phép của cầu, đường, tài xế có thể bị phạt:

• Vượt trên 10% đến 20%: 4 – 6 triệu đồng.
• Vượt trên 20% đến 50%: 13 – 15 triệu đồng.
• Vượt trên 50%: 40 – 50 triệu đồng.

Ngoài tiền phạt, một số trường hợp còn bị trừ điểm giấy phép lái xe.

3. Tài xế có bị trừ điểm bằng lái khi chở quá tải không?

Có.

Tùy hành vi và mức độ vi phạm, tài xế có thể bị trừ từ 2 đến 10 điểm giấy phép lái xe.

Đặc biệt, hành vi điều khiển xe có tổng trọng lượng hoặc tải trọng trục vượt quá 50% tải trọng cho phép của đường bộ có thể bị trừ 4 điểm; trường hợp không chấp hành yêu cầu kiểm tra tải trọng hoặc dùng thủ đoạn trốn tránh việc phát hiện xe quá tải có thể bị trừ 10 điểm.

4. Không chỉ tài xế, chủ xe cũng có thể bị phạt

Một điều tài xế và chủ doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý là người điều khiển xe và chủ phương tiện có thể chịu các mức xử phạt riêng tùy trường hợp.

Do đó, việc giao xe cho tài xế chở hàng vượt tải không chỉ tiềm ẩn rủi ro cho người lái mà còn có thể gây thiệt hại tài chính cho chủ xe, doanh nghiệp vận tải.

5. Chở quá tải còn gây ra những rủi ro gì?

Không chỉ đối mặt với tiền phạt, xe chở quá tải thường xuyên còn có thể:

Tăng quãng đường phanh: Xe càng nặng thì khả năng xử lý khi gặp tình huống bất ngờ càng khó khăn.

Tăng mức tiêu hao nhiên liệu: Động cơ phải làm việc với tải trọng lớn hơn, từ đó chi phí vận hành tăng.

Nhanh xuống cấp phương tiện: Lốp, hệ thống phanh, hệ thống treo, khung gầm và các bộ phận liên quan có thể chịu tải lớn hơn thiết kế.

Ảnh hưởng đến tuổi thọ xe: Việc thường xuyên vận hành vượt tải có thể làm giảm độ bền và tăng chi phí sửa chữa, bảo dưỡng.

Nguy cơ mất an toàn: Xe quá tải có thể ảnh hưởng đến khả năng tăng tốc, phanh, vào cua và kiểm soát xe trên những đoạn đường dốc hoặc trơn trượt.

6. Tài xế cần làm gì để tránh vi phạm quá tải?

Trước mỗi chuyến hàng, tài xế nên:

• Kiểm tra tải trọng cho phép của xe trên giấy chứng nhận kiểm định.
• Kiểm tra khối lượng hàng hóa trước khi xếp lên xe.
• Không cố chở thêm hàng chỉ để tối ưu một chuyến vận chuyển.
• Phân bổ hàng hóa hợp lý, tránh làm lệch trọng tâm xe.
• Chằng buộc hàng hóa chắc chắn theo đúng quy định.
• Kiểm tra tải trọng trục khi cần thiết.
• Chủ động tìm hiểu tải trọng cho phép của tuyến đường, cầu mà xe sẽ đi qua.
• Bảo dưỡng định kỳ hệ thống phanh, lốp, hệ thống treo và các bộ phận quan trọng.

Kết luận

Chở quá tải không chỉ là câu chuyện tiền phạt mà còn liên quan trực tiếp đến an toàn giao thông, chi phí vận hành và tuổi thọ của xe. Tài xế và chủ xe nên lựa chọn phương tiện có tải trọng phù hợp với nhu cầu vận chuyển ngay từ đầu để hạn chế việc phải thường xuyên chở vượt tải.

Đặc biệt với các hoạt động vận chuyển nông sản, hàng hóa mùa vụ tại khu vực Tây Nguyên, việc lựa chọn đúng tải trọng xe sẽ giúp vận chuyển hiệu quả, giảm chi phí phát sinh và an tâm hơn trên mỗi hành trình.